e II – Les Polonais et le Travail
Asca 100 ans, les dirigeants
« Tsac-tsac »,
« le maire des Polonais » !
1) Dans le cadre du centenaire en 2025 de l’asca-foot, nous avons particulièrement voulu tirer le coup de chapeau qu’ils méritent aux dirigeants bénévoles qui ont été indispensables pour faire fonctionner le club (ce qui est vrai de l’asca en petit l’est du pays en grand : si les bénévoles s’arrêtent, la France est paralysée.)
2) Ainsi, nous avons déjà consacré sur ce site un article à un non-Alsacien, un « Français de l’Intérieur », en l’occurrence du Territoire de Belfort, l’instit et correspondant de presse (+) Louis Granacher.
3) Et bien sûr, dans le cadre de nos mémoires polonais, c’est bien le moins qu’on évoque une figure polonaise ; on a ainsi emblématiquement retenu (+) Ladislas Franczak, vice-président de la section de foot, coatch, juge de touche (tenue noire et drapeau jaune, derrière la ligne latérale à la craie blanche, le « Fannla- Wéncker », en alsacien de Mulhouse), arbitre (comme son voisin, lui aussi Polonais, de la rue de Reiningue, Fernand Sztejkowski, dit « arbitre international »), popularisé à travers le surnom de « Czak-Czak » ( prononcer « Tsac-tsac ») ; on appelait l’équipe (une 3ème équipe sénior) dont il s’occupait les « Czak-Czak-boys », et il était souvent aussi surnommé « le maire des Polonais », en raison des multiples services qu’il leur rendait, une vraie assistante sociale, et plus encore, qui portait sur sa tête de nombreuses casquettes, on ne sait exactement combien, du chauffeur à l’ installateur sanitaire (Il travaillait aux Ateliers centraux des Mines, où on savait faire beaucoup de choses.), etc.
« Dzidek va déjà s’en occuper. »
4) Combien de petites grands-mères polonaises de Langenzug (cité minière de Wittelsheim où il habitait), de la première génération immigrée, surtout des veuves, sans soutien, n’ont-elles pas, une fois ou l’autre, fait appel à lui ; « T’as un problème ? Laisse, Dzidek (prononcer Djidèk) va déjà s’en occuper. » Dzidek : c’est le diminutif affectueux de cet hyperactif, toujours en mouvement, au milieu des gens. Il était leur indispensable, et dans tous les petits coups de la vie locale, représentant des anciens combattants polonais de Wittelsheim dans leurs instances nationales ; au syndicat CFTC pour défendre l’ouvrier, au parti Centre démocrate pour demander des progrès sociaux ; certains se souviennent encore comment il a été molesté pendant la campagne législative de 1973 (ma première !) par les gros bras du candidat gaulliste (élu !) alors qu’il collait des affiches pour le centriste (+) Louis Uhlrich, qui avait pour suppléant le local docteur (+) Gilbert Michel ; il se disait qu’ils lui avaient carrément enfoncé la tête dans son seau de colle, ces jolis démocrates ! splendeur et misère du bénévolat ! au journal « L’Alsace », comme informateur quotidien de Jean-Jacques Weber, futur député (entre autres), sur l’état d’esprit des mineurs de potasse, qu’il fallait surveiller comme le lait sur le feu, car ils étaient prompts à l’action revendicative, et à la publication de communiqués, dont il ne fallait pas rater un seul, évidemment ; comme homme à tout faire qui retapait l’appartement du curé polonais Bieszczad à Mulhouse ; et la longue liste de ses méritants faits et gestes, désintéressés, au bénéfice de la collectivité et de ses serviteurs, ne s’arrête bien sûr pas là !
« Salut, gentil garçon ! »
5) Ladislas était un optimiste, il voulait retenir avant tout les bons côtés de chacun. Il disait bonjour d’un caractéristique « Salut, gentil garçon ! », qui constituait pour ainsi dire son (pol) « haslo », ou signal, comme l’onomatopée alsacianisée « Hop ! Czak-czak ! » ( als : « jetzt gehts’ los », fr : « c’est parti, on y va, les gars ») constituait son mot d’ordre d’homme qui aimait entreprendre, du concret, et séance tenante.
6) Aussi, quand il nous a quittés, bien trop tôt ! à seulement 54 ans, le 1er février 1982, ses joueurs ont rendu à leur animateur ce bel hommage : « L’équipe, et chaque gars ayant évolué sous cette appellation, lui gardera le souvenir ému d’un Père. » Ah ! il les couvait, ses joueurs, il les chouchoutait, ça c’est vrai ! Il était né le 17-12-27 en Pologne, à Nowa Wies, près de Klimontow, dans le secteur de Sandomierz (sud-est du pays).
7) Pour moi, sur ce blog, voilà un homme qui constitue le plus un haut exemple du degré d’intégration extraordinaire auquel sont déjà parvenus, sans renier leurs origines, un certain nombre de Polonais immigrés dans le Bassin potassique dès leur deuxième génération, dans un esprit de paix, et de concorde.
8) En ce sens, Ladislas était satisfait, et à juste titre fier, que ses enfants, et petits-enfants, se sont fort bien illustrés dans les deux directions, celle du maintien de la tradition culturelle (Franczak est un nom essentiel, depuis sa fondation il y a plus de quarante ans, dans l’organigramme du groupe folklorique polonais « Tatry » d’Ensisheim.), et celle de l’intégration positive, réussie, dans le tissu socio-économique alsacien (Trois Franczak ont déjà fait carrière dans l’enseignement, et Nicole, une des filles, m’a amicalement succédé, dès 1976, comme secrétaire du Conseil d’administration de la MJC-Maison des Jeunes et de la Culture de Wittelsheim, tout justement au pied du Château d’Eau, à la jonction des deux cités minières de Grassegert et de Langenzug, et en face du stade de l’Asca.)
9) Moi, Franczak, pendant des années, de belles années (les « seventies » ça bouge bien, j’utilise un anglicisme, pas indispensable, contre mes propres principes : bon, j’irai un quart d’heure au piquet), je le voyais pour ainsi dire tous les jours, à la succursale de Wittelsheim du journal « L’Alsace », Place du marché, plus tard De Gaulle, aujourd’hui « parc » (on n’arrête pas le « progrès »), et parking… Nos rapports étaient complices, chaleureux. Je sélectionnais bien sûr, « spécialisation » thématique obligeait, plus particulièrement ce qu’il disait sur les Polonais ; souvent j’ai été son prolongement (son bras armé ! oui, oui ! je me marre), il parlait, et moi, j’écrivais, question de génération, il avait de l’or dans les mains, moi peut-être dans le stylo, parce que, comme disaient couramment nos aînés, j’avais plus « fait les écoles »…
10) Illustrations (doc fsz)
- a) Dès notre sommaire, notre très regretté « Dzidek », au sourire bienveillant, en chemisette d’été à carreaux, au club-house de l’Asca, à l’occasion de l’accueil d’un visiteur sportif important ;
- b) le même, portrait en cravate;
- c) idem, portrait, mais hélas, trois fois hélas, déjà au début de sa maladie (photo LA) ;
- d) et, comme il se doit, à la casquette d’hiver, avec son équipe des « czak-czak boys », et le grand gardien (+) Opala, dédicataire d’une rue de Grassegert ;
- e) et, comme trait distinctif, la casquette ne lui suffit pas, au-dessus il peut y avoir un pompon! voilà une seconde vue de notre débonnaire Ladislas avec ses boys (encore un anglicisme), extraite de la riche documentation de mon précieux complice en évocations ascaïennes sur ce site Marco Zemb, le 3ème à partir de la droite dans la rangée debout, sur ce cliché il se donne 19 ans, mais surtout de loin le plus beau de tous, toutes les girls (et un encore, d’anglicisme , une vraie éruption) du coin étaient toujours ok sur ce point!
11) Fait le vendredi 13-06-25 (ya des superstitieux ? faites vos jeux), par fsz ; matériel protégé par le droit d’auteur (loi française du 11 mars 1957).
Brigitte OPALINSKI contributrice
12) Ajout du 21-12-25. Grâce à la seconde fille de Tsac-Tsac, Brigitte, épouse Jean-Pierre Opalinski (Ce très méritant couple d’anciens danseurs du groupe folklorique « Tatry » d’Ensisheim, installé en Pologne depuis son accession à la retraite, constituant ainsi un cas exceptionnel ! compte bien fêter ses noces d’or en 2026…qui commence déjà dans quelques jours.), nous sommes en mesure d’ajouter ci-dessous cinq photos très significatives à cet article, pour faire sentir mieux encore quel homme, magnifique exemple de l’intégration harmonieuse et constructive d’un certain nombre d’ immigrés polonais dès le jeune temps de leur seconde génération, a été « le père », comme l’appelaient couramment ses enfants.
a) Tsac-Tsac colleur d’affiches pour le candidat-député centriste de sa circonscription en 78.
b) Au 1er rang, Tsac-Tsac en porte-drapeau de la section des anciens combattants et réservistes polonais de F68310 Wittelsheim.
c) Tsac-Tsac dirigeant de l’Asca récompensé par la médaille de bronze du Ministère de la Jeunesse et des Sports, en mairie de Wittelsheim ; à gauche, son ami, politique et personnel, le maire René Arnold (1932-2021).
d) Tsac-Tsac affichant sa condition de correspondant du journal « L’Alsace ».
e) Pour terminer cette réjouissante galerie, revenons au foot, notre propos principal : donc Tsac-Tsac en tenue noire d’arbitre, et protecteur du ballon rond !
Asca 100 lat, kierownictwo
„Tsac-tsac”,
„burmistrz Polaków”!
1) W ramach obchodów stulecia klubu ASCA-foot w 2025 roku chcieliśmy w szczególny sposób wyrazić uznanie dla wolontariuszy, którzy pełnią funkcje kierownicze i są niezbędni do funkcjonowania klubu (co dotyczy zarówno ASCA, jak i całego kraju: jeśli wolontariusze przestaną działać, Francja zostanie sparaliżowana).
2) W związku z tym poświęciliśmy już na tej stronie artykuł osobie spoza Alzacji, „Francuzowi z głębi kraju”, a konkretnie z Territoire de Belfort, nauczycielowi i korespondentowi prasowemu (+) Louisowi Granacherowi.
Przetłumaczono z DeepL.com (wersja darmowa)
3) Oczywiście, w kontekście naszych polskich wspomnień, nie sposób nie wspomnieć o postaci polskiej; wybraliśmy więc symbolicznie (+) Ladislasa Franczaka, wiceprzewodniczącego sekcji piłki nożnej, trenera, sędziego liniowego (w czarnym stroju i z żółtą flagą, stojącego za linią boczną wyznaczoną białą kredą, „Fannla-Wéncker”, w dialekcie alzackim z Mulhouse), sędziego (podobnie jak jego sąsiad, również Polak, z ulicy Reiningue, Fernand Sztejkowski, zwany „sędzią międzynarodowym”), znanego pod pseudonimem „Czak-Czak” (wymawiane „Tsac-tsac”); drużynę (trzecią drużynę seniorów), którą się zajmował, nazywano „Czak-Czak-boys”, a on sam był często nazywany „burmistrzem Polaków” ze względu na liczne usługi, które im świadczył, prawdziwy pracownik socjalny, a nawet więcej, pełniący wiele funkcji, nie wiadomo dokładnie ile, od kierowcy po instalatora sanitarnego (pracował w Centralnych Warsztatach Górniczych, gdzie potrafiono robić wiele rzeczy) itp.
„Dzidek już się tym zajmie”.
4) Ile małych polskich babć z Langenzug (miasteczka górniczego Wittelsheim, gdzie mieszkał), należących do pierwszego pokolenia imigrantów, głównie wdów, pozbawionych wsparcia, zwróciło się do niego przynajmniej raz z pytaniem: „Masz problem? Nie martw się, Dzidek (wymawiane Djidèk) już się tym zajmie”. Dzidek: to pieszczotliwy zdrobniały imię tego nadpobudliwego człowieka, zawsze w ruchu, wśród ludzi. Był dla nich niezbędny i we wszystkich drobnych sprawach lokalnego życia, reprezentując polskich weteranów z Wittelsheim w ich krajowych instytucjach; w związku zawodowym CFTC, broniąc pracowników, w partii Centrum Demokratycznego, domagając się postępu społecznego; niektórzy wciąż pamiętają, jak podczas kampanii wyborczej w 1973 roku (mojej pierwszej!) został pobity przez ochroniarzy kandydata gaullistowskiego (wybranego!), gdy rozwieszał plakaty centrystycznego (+) Louisa Uhlricha, którego zastępcą był lokalny lekarz (+) Gilbert Michel. ; mówił sobie, że ci mili demokraci po prostu wsadziły mu głowę do wiadra z klejem! Blask i nędza wolontariatu! w gazecie „L’Alsace”, jako codzienny informator Jean-Jacquesa Webera, przyszłego posła (między innymi), na temat nastrojów górników potasowych, których należało pilnować jak mleka na ogniu, ponieważ byli gotowi do podjęcia działań protestacyjnych i publikowania komunikatów, z których oczywiście nie można było przegapić ani jednego; jako złota rączka, która remontowała mieszkanie polskiego księdza Bieszczada w Mulhouse; a długa lista jego zasługujących na uznanie, bezinteresownych czynów na rzecz społeczności i jej sług oczywiście nie kończy się na tym!
„Cześć, miły chłopcze!”
5) Ladislas był optymistą, chciał przede wszystkim dostrzegać dobre strony każdego człowieka. Witając się, używał charakterystycznego zwrotu „Salut, gentil garçon!”, który był niejako jego (pol) „haslo”, czyli sygnałem, podobnie jak alzackie onomatopeiczne „Hop! Czak-czak!” (als: „jetzt gehts’ los”, fr: „c’est parti, on y va, les gars”) było jego mottem jako człowieka, który lubił podejmować konkretne działania i to natychmiast.
6) Kiedy więc odszedł od nas, o wiele za wcześnie! w wieku zaledwie 54 lat, 1 lutego 1982 r., jego gracze złożyli swojemu liderowi piękny hołd: „Drużyna i każdy z graczy, którzy grali pod tą nazwą, będą go pamiętać jako ojca”. Ach! On naprawdę troszczył się o swoich graczy, rozpieszczał ich, to prawda! Urodził się 17 grudnia 1927 r. w Polsce, w Nowej Wsi, niedaleko Klimontowa, w okręgu sandomierskim (południowo-wschodnia część kraju).
7) Moim zdaniem, na tym blogu, oto człowiek, który stanowi najlepszy przykład niezwykłego stopnia integracji, jaki osiągnęło już, nie zaprzeczając swoim korzeniom, wielu Polaków, którzy wyemigrowali do Zagłębia Potasowego już w drugim pokoleniu, w duchu pokoju i zgody.
8) W tym sensie Ladislas był zadowolony i słusznie dumny, że jego dzieci i wnuki bardzo dobrze sprawdziły się w dwóch kierunkach: podtrzymywania tradycji kulturowej (Franczak jest nazwą niezbędną od momentu powstania ponad czterdzieści lat temu w strukturze polskiego zespołu folklorystycznego „Tatry” z Ensisheim) jak i pozytywnej, udanej integracji w strukturze społeczno-gospodarczej Alzacji (troje dzieci Franczaków zrobiło już karierę w szkolnictwie, a Nicole, jedna z córek, w 1976 roku zastąpiła mnie na stanowisku sekretarza zarządu MJC-Maison des Jeunes et de la Culture w Wittelsheim, znajdującej się u podnóża Château d’Eau, na styku dwóch miast górniczych Grassegert i Langenzug, naprzeciwko stadionu Asca).
9) Ja, Franczak, przez lata, piękne lata (laty siedemdziesiąte to był czas wielkich zmian, używam anglicyzmu, co nie jest konieczne, wbrew moim własnym zasadom: no cóż, pójdę na kwadrans do kozy), widywałem go niemal codziennie w oddziale gazety „L’Alsace” w Wittelsheim, Place du marché, później De Gaulle, dziś „park” (nie da się zatrzymać „postępu”) i parking… Nasze relacje były serdeczne, oparte na wzajemnym zrozumieniu. Oczywiście wybierałem, ze względu na „specjalizację” tematyczną, zwłaszcza to, co mówił o Polakach; często byłem jego przedłużeniem (jego zbrojną ręką! tak, tak! śmieję się), on mówił, a ja pisałem, kwestia pokolenia, on miał złoto w rękach, ja może w piórze, ponieważ, jak mawiali nasi starsi, miałem więcej „wykształcenia”…
10) Ilustracje (doc fsz)
a) Na naszej okładce nasz bardzo żałowany „Dzidek” z życzliwym uśmiechem, w letniej koszuli w kratę, w klubie Asca, podczas powitania ważnego gościa ze świata sportu;
b) ten sam, portret w krawacie;
c) idem, portret, ale niestety, już na początku choroby (zdjęcie LA);
d) i, jak należy, w czapce zimowej, ze swoją drużyną „czak-czak boys” i wielkim bramkarzem (+) Opalą, którego imieniem nazwano ulicę w Grassegert;
e) i, jako cecha charakterystyczna, czapka mu nie wystarcza, na górze może być pompon! Oto drugie spojrzenie na naszego dobrodusznego Ladislasa z jego chłopcami (kolejny anglicyzm), pochodzącym z bogatej dokumentacji mojego cennego wspólnika w przywoływaniu wspomnień z Asca na tej stronie, Marco Zemba, trzeciego od prawej w rzędzie stojących, na tym zdjęciu ma 19 lat, ale przede wszystkim jest zdecydowanie najprzystojniejszy ze wszystkich, wszystkie dziewczyny (i jeszcze jeden, anglicyzm, prawdziwa erupcja) z okolicy zawsze były zgodne co do tego!
11) Sporządzono w piątek 13-06-25 (czy są tu przesądni? Proszę obstawiać), przez fsz; materiał chroniony prawem autorskim (ustawa francuska z dnia 11 marca 1957 r.).
Brigitte OPALINSKI współpracowniczka
12) Dodatek z dnia 21-12-25. Dzięki drugiej córce Tsac-Tsaca, Brigitte, żonie Jean-Pierre’a Opalinskiego (ta bardzo zasłużona para byłych tancerzy zespołu ludowego „Tatry” z Ensisheim, która po przejściu na emeryturę osiedliła się w Polsce, stanowiąc tym samym wyjątkowy przypadek! planuje świętować złote gody w 2026 roku… który rozpocznie się już za kilka dni), możemy dodać poniżej pięć bardzo znaczących zdjęć do tego artykułu, aby jeszcze lepiej pokazać, jakim człowiekiem był „ojciec”, jak nazywały go jego dzieci, będący wspaniałym przykładem harmonijnej i konstruktywnej integracji wielu polskich imigrantów już od najmłodszych lat ich drugiego pokolenia.
a) Tsac-Tsac jako plakatowiec dla kandydata na posła centrystów w swoim okręgu wyborczym w 1978 roku.
b) W pierwszym rzędzie Tsac-Tsac jako sztandarowy sekcji weteranów i rezerwistów polskich F68310 Wittelsheim.
c) Tsac-Tsac, kierownik Asca, odznaczony brązowym medalem Ministerstwa Młodzieży i Sportu, w ratuszu w Wittelsheim; po lewej stronie jego przyjaciel, polityk i współpracownik, burmistrz René Arnold (1932-2021).
d) Tsac-Tsac prezentujący swoją funkcję korespondenta gazety „L’Alsace”.
e) Na zakończenie tej radosnej galerii wróćmy do piłki nożnej, naszego głównego tematu: Tsac-Tsac w czarnym stroju sędziego, strażnik piłki nożnej!
Przetłumaczono z DeepL.com (wersja darmowa)
Ten artykuł ma 6 komentarzy
WEBER 26 czerwca 2025 Odpowiedz Edytuj Usuń
Ach, ten Tsak-Tsak, pozostawił po sobie same dobre wspomnienia! Był naprawdę niezwykłym człowiekiem i cieszę się, że mój przyjaciel, emerytowany profesor Francis Szulc, pomyślał o upamiętnieniu tej postaci związanej z klubem sportowym Association Sportive de la Colonie Amélie (ASCA) i całym Wittelsheim!
Cześć, panie Franczak! On również zasługuje na ulicę w Cité minière!
Francis Szulc 28 czerwca 2025 Odpowiedz Edytuj Usuń
Serdecznie dziękuję, panie przewodniczący, za okazanie ciepła swojego serca wiernego pamięci naszego przyjaciela Tsac-Tsaca, „tego cholernego Tsac-Tsaca”, jak mawiał z uśmiechem i podziwem nasz wspólny przyjaciel, nieżyjący już dr Gilbert Michel, który również odszedł zbyt wcześnie… fsz
Francis Szulc 28 czerwca 2025 Odpowiedz Edytuj Usuń
Właśnie sobie przypomniałem, że Państwa kolega, radny generalny dr Michel, występuje w filmie na stronie internetowej, podczas inauguracji Domu Polskiego w wieży ciśnień. jest prawdziwy, dokładnie taki, jakim był, łagodny i skuteczny, bez sztucznych i nieskromnych ozdobników. fsz
Opalinski Franczak Brigitte 13 grudnia 2025 Odpowiedz Edytuj Usuń
Hołd złożony naszemu ojcu, przywołujący jego osiągnięcia i ducha, w jakim działał, bardzo mnie wzrusza.
Dziękuję Ci, Francis, dziękuję również Jean-Jacquesowi Weberowi, doktorowi Jacquesowi Hardy’emu i wszystkim osobom, które go ceniły i nadal go pamiętają.
„Ojciec”, jak go między sobą nazywaliśmy, pozostawił nam w spadku: swoją potrzebę zaangażowania, dynamizm, a przede wszystkim życzliwość!
Brigitte
Francis Szulc 13 grudnia 2025 Odpowiedz Edytuj Usuń
1) Dziękuję Ci, Brigitte, za Twoją reakcję, w której tak dobrze podsumowałaś najważniejsze kwestie; właśnie przekazałem ją jjw; to dla nas piękny prezent świąteczny!
2) I to przypadkiem właśnie 13 grudnia, w tak szczególną datę, a mianowicie 42. rocznicę wprowadzenia stanu wojennego w Polsce!
3) Teraz proszę Ciebie i Twojego męża, abyście obejrzeli filmy folklorystyczne poświęcone grupie „Tatry” na tej stronie: jak pięknie śpiewasz, jak dobrze sprzedajesz pocztówki zespołu po koncercie, jak dobrze widać też twojego męża, itp.!
4) Byliśmy wtedy o połowę młodsi niż teraz… Krótko mówiąc… fsz
Francis Szulc 13 grudnia 2025 Odpowiedz Edytuj Usuń
44. rocznica stanu wojennego, przez 42., przepraszam za błąd w wpisie. fsz
Brigitte Opalinska, 19 grudnia 2025 r. Odpowiedz Edytuj Usuń
Opalinski Franczak Brigitte
Odwiedziliśmy stronę „mempol”, „Mémoire Polonaise”… przeczytaliśmy wiele artykułów i obejrzeliśmy filmy folklorystyczne oraz inne… BRAWO
„Kopalnia złota”, jak mawia mój brat Roger, były górnik…!
Tak, „kopalnia złota”, którą można odkrywać wciąż na nowo… Widzisz, Francis, twoja praca jeszcze się nie skończyła! Brigitte
Przetłumaczono z DeepL.com (wersja darmowa)
Ah,ce Tsak-Tsak,il n’aura laissé que de bons souvenirs!C’était en effet un homme extraordinaire et je suis heureux que mon ami, le Professeur émérite Francis Szulc ait pensé à rappeler cette figure de l’Association Sportive de la Colonie Amélie (ASCA) et de tout Wittelsheim!
Salut Monsieur Franczak !Lui aussi mériterait une rue dans la Cité minière!
Joyeux merci à vous, Monsieur le Président, d’offrir de la chaleur de votre coeur fidèle à la mémoire de notre ami Tsac-Tsac, « ce sacré Tsac-Tsac », comme disait souriant et conquis cet autre ami commun que nous avons eu en la personne du (+) Dr Gilbert Michel, bien trop tôt parti lui aussi… fsz
D’ailleurs, j’y pense à l’instant, votre collègue conseiller général le dr Michel vous pouvez le retrouver sur le site en vidéo, avec l’inauguration de la Maison polonaise du château d’eau; il est vrai de chez vrai, exactement comme il était, officiant doux et efficace, sans fioritures artificielles et immodestes. fsz
L’hommage rendu à notre père , en évoquant ce qu’il a fait et dans quel esprit , me touche beaucoup.
Merci à toi Francis , merci aussi à Jean-Jacques Weber , au Docteur Jacques Hardy et à toutes les personnes qui l’ont apprécié et qui se souviennent encore de lui.
« Le père » , comme nous l’appelions entre nous , nous a laissé en héritage : son besoin de s’engager , son dynamisme et surtout sa bienveillance !
Brigitte
1) Joyeux merci à toi, Brigitte, pour ta réaction, où tu récapitules si bien l’essentiel; je viens de la signaler à jjw; tu nous fais là un joli cadeau de Noël!
2) Et cela tombe par coïncidence ce 13 décembre, une date si particulière, en l’occurrence le 42ème anniversaire de l’instauration de l’état de siège en Pologne!
3) Prière maintenant à ton mari et à toi de voir les vidéos folkloriques consacrées sur ce site au groupe « Tatry »: comme tu y chantes bien, comme tu y vends bien les cartes postales du groupe après le spectacle, comme on y voit bien aussi ton mari, etc!
4) Nous avions alors la moitié de notre âge de maintenant… Bref… fsz
Le 44 ème anniversaire de l’état de siège, par le 42ème, pardon pour la faute de saisie. fsz
Opalinski Franczak Brigitte
Nous avons visité le site , « mempol » , « Mémoire Polonaise » … nous avons lu de nombreux articles et visionné les vidéos folkloriques et d’autres aussi …BRAVO
« Une mine d’or « comme dit mon frère Roger , ancien mineur …!
Oui « une mine d’or » à explorer encore …et encore … tu vois Francis ton travail n’est toujours pas fini ! Brigitte
Tańcząc w zespole Tatry, pięknie kultywowaliście polską kulturę i tradycję, widać że Polskę macie w sercach. Wasi Rodzice jako emigranci w pierwszym pokoleniu ciężko pracowali, dorabiali się. Podtrzymywanie polskości kosztuje zaangażowania i pracy, z Waszej strony i Waszych Rodziców. Znacie język polski i interesujecie się losami naszego kraju.
Wróciliście do Polski, do nas do rodziny i czujecie się jak w domu, jesteście u siebie. Wróciliście do swoich korzeni, każdy z Was jest patriotą. Polskość pięknie pielęgnujecie, podobnie jak i więzy rodzinne.
Życzymy dużo zdrowia i bezpiecznej przyszłości.
Wujek, „Czak-Czak”, nigdy nie przyjechał do Polski, ale jego brat Zygmunt i siostra Lonia Gesekus tak!
Teraz wiem , że był bardzo zajęty i kim on był!
Byłam ogromnie zaskoczona, gdy Brigitte i Jean-Pierre przyjechali do mojego domu w Nowej Wsi…
Kto by pomyślał, że po tylu latach ktoś z Francji kiedyś przyjedzie do Polski, żeby nas odwiedzić… i nawet tam mieszkać!
Danuta (Nowa Wieś, Klimontów)
Ten wujek, „Czak-Czak”, nigdy nie przyjechał do Polski, ale jego brat Zygmunt i siostra Lonia Gesekus tak !
Teraz wiem , że był bardzo zajęty i kim on był !
Byłam ogromnie zaskoczona, gdy Brigitte i Jean-Pierre przyjechali do mojego domu w Nowej Wsi…
Kto by pomyślał, że po tylu latach ktoś z Francji kiedyś przyjedzie do Polski, żeby nas odwiedzić… i nawet tam mieszkać !
Danuta Haremska (Nowa Wieś, Klimontów , Polska)
Znaliśmy wujka „Czaka-Czaka” od dawna.
Od czasu do czasu pisał do nas z wiadomościami o swojej rodzinie i rodzicach ale o sobie nie mówił.
A w 1962 roku przysłał nam zdjęcie.
Pokazaliśmy je Brigitte i Jean-Pierre’owi, kiedy przyjechali do nas po raz pierwszy.
Była to bardzo miła niespodzianka dla Brigitte !
Kim był i co robił, dowiedzieliśmy się dzięki artykułowi Franciszka Szulca.
Odkąd nas poznała, Brigitte utrzymuje z nami kontakt i pod tym względem jest taka sama jak jej tata!!!
Cordial merci à Danuta, à Malgorzata et Kamil pour leurs sympathiques commentaires ci-dessus! fsz